Please assign a menu to the primary menu location under menu

Những điều Quyên học được từ nghề Web Content Editor

Chút trải lòng của Quyên về những gì góp phần giúp tôi có được một chiếc blog như ngày hôm nay – những kỹ năng, kinh nghiệm và trải nghiệm tuyệt vời với công việc mà tôi cực kỳ yêu thích.
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp
Share on email
Share on print

Bài biên này lấy cảm hứng từ một lần chat với U. – một bạn gái vừa bước vào con đường trở thành blogger du lịch. Qua mấy lần trò chuyện qua mạng, tự nhiên tôi thấy trong U. chính mình của hơn 3 năm về trước, khi lần đầu mò mẫm bước chân vào thế giới travel blogger đầy sức hút.

Thời gian đầu, tôi hoàn toàn bị nhấn chìm trong một biển thông tin khổng lồ và vô tận. Không một ai bảo ban, không một ai chỉ dạy. Thậm chí tìm một nguồn tài liệu tham khảo bằng tiếng Việt cũng gần như không có. Tất cả mọi thứ đều vừa mới mẻ, mà sao cũng vừa khó khăn quá.

Rồi… tôi bị lừa hết 5 triệu!!!

Một “cậu em quen” nhận làm web cho tôi với mức giá này, kèm lời hứa hẹn ngon ngọt về một chiếc web lung linh với đầy đủ các tính năng abc xyz như của những blogger nổi tiếng khác mà tôi ngưỡng mộ.

Một tuần, một tháng, một vài tháng trôi qua, 5 triệu “tiền ngu” của tôi biến mất không sủi tăm, bỏ lại tôi ngồi tiếc của hùi hụi. Nhưng mà nhờ học được cái tánh hào sảng của dượng Tony, tôi dẹp bỏ cái sự tiếc 5 triệu đó qua một bên. Thôi thì nhà nó sắp có thêm thành viên mới, coi như tôi lì xì cho đứa bé tiền bỉm sữa, cho vui cửa vui nhà mấy ngày Tết.

Mà cũng nhờ lâu lâu bị đời nó tát vô mặt một cái như vậy mà năm đó, tôi đành phải gạt bỏ cái sự sung sướng rằng có người làm web cho mình, để bắt đầu xắn tay áo lên gầy dựng một trang web từ con số 0 tròn trĩnh y như Quyên vậy.

Quay đi quay lại đã 3 năm trôi qua. Tôi đã có trong tay một số vốn liếng kha khá về làm web, thiết kế giao diện, biết ti toe coding bằng CSS, HTML này nọ đồ, rồi các ứng dụng cần thiết để làm marketing và SEO cho một chiếc blog, cũng như tất cả những kỹ năng cần thiết để blogger – người sáng tạo nội dung – có thể trụ vững và phát triển trong một trong những ngành nghề có tính cạnh tranh cao này.

Tuy nhiên, góp phần lớn nhất vào những gì tôi biết và có được như ngày hôm nay với Blog du lịch của Quyên, chính là tất cả những kỹ năng, kinh nghiệm và cả những mối quan hệ mà tôi tạo dựng được từ thời còn làm Web Content Editor (BTV website) tại Hoa Mặt Trời – công ty mẹ của những tạp chí đình đám như Tiếp Thị & Gia Đình, Her World, Harper’s Bazaar, Cosmopolitan…

Và đó cũng sẽ là nội dung mà Quyên muốn chia sẻ với bạn, với U., và với những ai đang mong muốn trở thành travel blogger trong bài viết hôm nay.


Những gì công việc Web Content Editor đã dạy Quyên trên con đường viết blog

Nghề web content editor 01

1. Thành thạo WordPress và sử dụng các plugin thích hợp

Điều may mắn nhất khi làm việc ở Hoa Mặt Trời (HMT) đó chính là phòng New Media sử dụng WordPress làm nền tảng cho web. Lưu ý rằng đây là WordPress.org, không phải WordPress.com (làm web miễn phí) nha.

Có thể nói WordPress bây giờ gần như “làm trùm” trong lĩnh vực nền tảng thiết kế web cho dân non-tech. Tất nhiên là bên cạnh đó còn rất nhiều nền tảng hay ho khác như Blogger, Joomla hay gì gì nữa, nhưng WP có lượng người sử dụng cực kỳ cao, dẫn đến đội ngũ developer chuyên làm các plug in hỗ trợ cho WP cũng cực kỳ đông đảo và chuyên nghiệp.

Web Hosting

Chính từ những ngày cặm cụi làm việc với WP đó mà khi lập blog cá nhân, tôi hầu như không gặp mộ chút khó khăn gì khi tương tác và thao tác với nó. Từ chỉnh theme, menu, widget, viết blog, publish, chỉnh sửa, v.v… Tất tần tật đều cực kỳ quen thuộc và dễ dàng.

Bên cạnh WP thì vì tính chất công việc là một freelance content creator, Quyên cũng có sử dụng thêm một số nền tảnh khác khi thao tác trên web của khách hàng. Và có lẽ tôi không phải là người duy nhất rút ra kết luận rằng WP là đỉnh nhất!

Bên cạnh WP thì plugin là một phần không thể thiếu của web. Tùy vào nhu cầu sử dụng cũng như loại theme bạn mua mà mỗi web có thể có những plugin khác nhau. Tuy nhiên sẽ có những plugin rất quan trọng, kiểu must-have, đối với sự sống còn của một chiếc web.

Cài quá nhiều plugin sẽ dẫn đến tình trạng trang bị load chậm. Cài quá ít plugin thì có thể bạn sẽ… cài thiếu một cái gì đó quan trọng. Biết plugin nào cần, và cài đúng cái tốt nhất mới là quan trọng. Nhân đây nói sơ qua luôn một số những plugin bạn cần có cho web:

  • Yoast SEO – must-have để làm SEO cho blog
  • Google Analytics – must-have để theo dõi lượng truy cập và phân tích độc giả
  • Jetpack by WordPress.com – như GA nhưng đơn giản hơn
  • Akismet Anti-spam – chống spam
  • Simple Custom CSS – để dành nếu bạn muốn chỉnh sửa theme và blog
  • Contact Form 7 – optional nếu bạn muốn tạo contact form cho độc giả liên lạc

Chắc chắn trong tháng 10, Quyên sẽ có thêm bài viết cụ thể về các plugin dành riêng cho blogger du lịch và plugin để “làm đẹp” cho blog. Bạn nhớ hóng nha!


2. SEO

Khỏi nói thì ai cũng biết, trong thế giới sáng tạo nội dung online, bạn biên bài siêu hay siêu chất mà người ta Google không ra tên mình thì coi như công dã tràng. SEO (Search Engine Optimisation) chính là cách để người khác biết đến bạn trên thế giới internet.

Năm 2013, khái niệm SEO và làm SEO trong giới online media bắt đầu bùng nổ. Công ty lúc đó chi ngay tiền cho nhóm Web Content Editor đi học một khóa SEO ngắn hạn ở một trung tâm trên đường CMT8 (quận 10). Tôi còn nhớ hoài mấy buổi chiều đi làm về, cả đám biên tập web lại kéo nhau đi học tiếp. Chị D. thư ký phòng hỏi tụi tôi đi học cái gì, có người trả lời học SEO, bả còn tưởng công ty cử biên tập đi học… bán hàng (sales) đặng tăng doanh số!

Khóa học ngắn hạn từ cách đây 6 năm, tất nhiên nếu so với những ai đang làm SEO chuyên nghiệp, thì sẽ như toán cộng trừ so với tích phân lượng giác. Nhưng tất cả đều là những khái niệm cơ bản nhất, và theo thời gian, những kinh nghiệm thực tế khi viết blog đã bồi đắp thêm cho Quyên rất nhiều kiến thức mới từ cái nền ban đầu đó.

Lời khuyên của Quyên: Nếu bạn chưa biết gì về SEO, hãy đăng ký ngay một khóa học căn bản, online hay offline cũng được, free hay tốn phí cũng được, nhưng chắc chắn là nên học, nếu bạn vẫn còn muốn tiếp tục trên con đường trở thành blogger du lịch.

Nghề web content editor 02

3. Kỹ năng kiểm chứng thông tin

Ở HMT có phòng IC – Information Checker – nơi tất cả mọi ấn phẩm của công ty đều phải qua mấy chục cặp mắt của các checker để được kiểm duyệt trước khi xuất bản.

IC có hai nhóm: Nhóm chuyên về chính tả và ngữ pháp, và nhóm chuyên về thông tin. Nhóm đầu tiên thì dễ hiểu rồi ha. Vậy còn nhóm thứ hai là gì?

Nhóm này có nhiệm vụ đọc hết những gì có liên quan tới fact/information, ví dụ như nếu bạn viết “từ sân bay A tới trung tâm thành phố hết 30 phút” thì các checker này sẽ phải tra Google Maps coi có đúng vậy không, và 30 phút đó là bằng phương tiện gì. Hoặc nếu viết “món B là món ăn đặc trưng của nước X, bao gồm thịt gà, rau củ…” thì họ sẽ phải check coi có đúng là món B là món đặc trưng không, hay phải là món C mới đúng, và công thức của nó là thịt gà hay thịt vịt, v.v…

Phòng này tuy thường hay xung đột với ban biên tập lắm, nhưng thực sự tôi rất quý các đồng nghiệp ở đây. Nhờ họ mà bất cứ bài viết nào được xuất bản dưới cái tên Quinn Quinn (bút danh của tôi lúc đó) đều chỉn chu và đẹp đẽ.

Sau này khi trở thành cây bút tự do rồi, không có ai kè kè sửa lỗi chính tả, không có ai nhắc mình về fact nữa, tự nhiên tôi đâm ra phải tự xoay sở. Riết rồi thành một kỹ năng. Viết một bài là check hết các nguồn thông tin, sao cho bài viết luôn informative nhất, nhưng tất nhiên là thông tin cũng phải đúng nhất.


4. Sáng tạo nội dung

Theo quan điểm của Quyên, có 2 loại nội dung: Nội dung do chính bạn tạo ra & nội dung do bạn sáng tạo thêm từ một nội dung sẵn có khác. Nội dung do bạn tạo ra thì dễ rồi. Đi du lịch chỗ này chỗ kia về là có ngay nguồn thông tin để viết. Nhưng sáng tạo thêm từ nội dung sẵn có là gì?

Giả sử bạn vừa đọc một bài viết khá thú vị về đặc điểm của nhóm khách du lịch châu Á, chủ yếu là khách Thái, Hàn, Nhật, TQ, khi đến châu Âu, trong đó bao gồm những khó khăn như jetlag, sốc văn hóa, chênh lệch ngoại tệ, v.v…

Vậy thì với kỹ năng sáng tạo nội dung, bạn hoàn toàn có thể biên một bài tương tự nhưng thay vì Thái, Hàn hay Nhật thì sẽ là những khó khăn của người Việt khi đi du lịch nước ngoài, ví dụ như passport của Việt Nam vừa mới rớt 15 hạng kỳ này chẳng hạn!!!

Thực sự mà nói, làm nghề sáng tạo nội dung rất khó. Để tạo ra được nội dung authentic thì bắt buộc bạn phải trải nghiệm rất nhiều, và đôi khi không phải lúc nào bạn cũng có trải nghiệm mới để mà viết.

Ví dụ như blogger du lịch, trừ khi bạn bỏ việc để đi du lịch toàn thời gian, còn lại thì cũng phải đi làm và trông chờ vào ngày nghỉ, ngày lễ để bay nhảy. Vậy thì làm sao đủ nội dung để mà chém? Câu trả lời chỉ có thể là trông chờ vào sự sáng tạo của bạn mà thôi.

Nghề web content editor 03

5. Năng suất làm việc & kỹ năng lên kế hoạch

Rất nhiều bạn blogger hỏi Quyên bí quyết gì để viết bài đều đặn (một tháng ít nhất 10 bài) như vậy, trong khi còn phải chăm con nhỏ, và bây giờ là đi làm toàn thời gian nữa.

Câu trả lời cực kỳ đơn giản: Hồi còn làm ở HMT, chỉ tiêu của các Web Content Editor (trừ mảng showbiz và xã hội) là 7 bài/tuần, tức là mỗi ngày hơn một bài (vì phải viết sẵn bài cho cuối tuần nữa chứ).

Và ngày đó, một mình Quyên phụ trách 3 mảng: Du lịch, Ẩm thực và DYI. Bạn làm một phép nhân đơn giản là biết ngay khối lượng công việc của tôi lúc đó rồi heng.

Tuy nhiên tôi không hề bị burn-out nha, đơn giản vì hai điều:

  • Thứ nhất là vì tôi rất yêu công việc đó. Thật sự là yêu luôn, theo kiểu làm quên ăn quên ngủ, tới giờ về cũng không muốn về, nghỉ 2 ngày cuối tuần là mong cho tới thứ hai để đi làm đó!
  • Và thứ hai là kỹ năng lên kế hoạch làm việc theo tuần/tháng, và sau này là theo quý. Nhờ có kế hoạch cụ thể mà công việc coi như chưa làm đã được 50% suôn sẻ.

6. Kỹ năng viết phù hợp cho blog

Tôi làm việc thường xuyên với hai dạng viết, cũng là hai dạng viết phổ biến nhất hiện nay: Báo giấy và báo mạng.

Trước khi làm việc tại HMT, tôi từng cộng tác cho mấy tạp chí du lịch và thời trang với phong cách viết theo kiểu báo giấy. Sau này, khi chuyển qua làm biên tập web, thời gian đầu tôi vật vã để thích nghi với phong cách mới, sau thành ra quen luôn.

Bạn có để ý là mỗi đoạn trong bài tôi thường viết rất ngắn, chỉ khoảng trên dưới 5 câu, tính ra chưa tới 10 dòng (nếu coi trên laptop) không? Đó chính là phong cách viết blog. Mỗi đoạn chỉ cần ngắn thôi, vì mắt người khi tương tác với thiết bị số sẽ rất nhanh mỏi, mà viết một đoạn dài ngoằng theo phong cách báo giấy thì chỉ khoảng vài đoạn đầu là người đọc sẽ thấy rối liền.

Chia nhỏ các đoạn ra như vậy sẽ giúp người đọc dễ dàng theo dõi mạch viết, dễ đọc, và như vậy thì họ cũng sẽ chịu khó đọc cho hết bài của bạn hơn nữa.

Nhớ nha!


7. Quay và dựng phim

Kỹ năng này hiện tại Quyên không sử dụng tới, vì hiện tôi cũng không nhắm tới mục tiêu làm vlog. Tuy nhiên thì vẫn thích khoe một chút cho mọi người biết là tôi cũng biết quay phim và dựng phim căn bản nha, hehe!


Tất nhiên mục đích của bài viết này không phải là để khuyên tất cả mọi người nên ứng tuyển vào vị trí tương tự ở các công ty truyền thông nếu muốn trở thành travel blogger trong tương lai. Đây chỉ là một chút trải lòng của Quyên về những gì góp phần giúp tôi có được một chiếc blog như ngày hôm nay – những kỹ năng, kinh nghiệm và trải nghiệm tuyệt vời với công việc mà tôi cực kỳ yêu thích.

Phần còn lại chính là những tháng ngày làm việc miệt mài, kiên trì và kỷ luật. Rồi thành công, một ngày đẹp trời nào đó, chắc chắn sẽ đến với bạn!

Web Hosting

Loạt bài về viết blog du lịch sẽ được cập nhật vào các ngày thứ Ba, không phải hằng tuần đâu nha. Vì vậy, nếu quan tâm và muốn theo dõi, mời bạn vui lòng ghé qua chuyên mục Trở thành travel blogger tại Blog du lịch của Quyên, hoặc đăng ký nhận e-mail khi có bài viết mới nhé!

Đăng ký nhận email khi có bài viết mới

Share this article
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp
Share on email
Share on print

Leave a Reply

Website này sử dụng Akismet để hạn chế spam. Tìm hiểu bình luận của bạn được duyệt như thế nào.